|
Van huis uit ben ik antroposofisch opgevoed,
met de gedachten van Rudolf Steiner, de Vrije School en de
Christengemeenschap. De Christengemeenschap voldeed echter op een gegeven
moment niet meer; hoewel het bestaan van de Schepper een realiteit voor mij
bleef, werd het ritueel van de eredienst tot een toneelstuk zonder inhoud.
Waarom? Geen idee. Na mijn middelbare school ben ik mij gaan verdiepen in de
leer van Rudolf Steiner en ik put daar nog steeds inspiratie uit. Maar enig
houvast bood het niet. Antroposofie biedt geen regels en pasklare
antwoorden; het riep vooral vragen bij mij op, die door innerlijke
ontwikkeling beantwoord moesten worden. Maar ik bleef nog steeds zitten met
de latent aanwezige vragen: wie is mijn Schepper en wat verwacht Hij van
mij?
Van de islam wist ik niet meer dan dat dit
fanaten met baarden en veel geweld in het Midden Oosten voortbracht. Maar op
zoek naar mijn wortels in Indonesië (mijn oerhollandse grootvader werkte
daar vóór WO II in diverse boekhandels en richtte na de oorlog samen met
enkele Indonesiërs een uitgeverij op) leerde ik heel andere moslims kennen.
Toen ik op een Indonesisch meisje verliefd werd dat mij vroeg of ik niet
moslim wilde worden (een moslima wordt niet geacht te trouwen met een
niet-moslim) was er dus weinig reden meer om te schrikken. Ik heb er
ongeveer een jaar over gedaan om de stap te nemen om daadwerkelijk moslim te
worden (mij aan Allah over te geven, islam = overgave). Dat gebeurt door een
ritueel in de moskee (of thuis) waarbij je getuigt dat er geen god is naast
God (Allah) en dat Muhammad Zijn profeet is. In dat jaar heb ik wat boeken
gelezen (goede literatuur in het Nederlands is schaars) en ben ik door een
Indonesische moslim begeleid. Het grote leren begon overigens daarna pas.
Gaandeweg mijn studie van de islam begon ik spirituele wijsheden te
herkennen die ook in de antroposofie een belangrijke rol spelen. Mijn
kennismaking met dr. Ibrahim Abouleish, oprichter van het Egyptische
ontwikkelingsproject Sekem, bevestigde dit en stelde mij in staat dit verder
uit te diepen.
Ben ik veranderd door de islam? Ja en nee.
Islam is vooral een bevestiging van wat ik al dacht. Het geeft me wel de
zekerheid dat ik op de 'goede' weg was. Ik ontdekte nu wat de Schepper van
mij verwachtte (goed gedrag en enkele ceremoniële verplichtingen). Wie de
Schepper is bleef onduidelijk, maar ik heb ook geleerd dat er vele vragen
zijn waarop we tijdens ons aardse leven wellicht geen antwoord krijgen. Ik
kan nu beter met teleurstellingen omgaan (alle tegenslagen hebben een ons
onbekende bedoeling) en maak mij minder druk om allerlei aardse
beslommeringen, wat het mij op mijn werk overigens niet altijd gemakkelijker
maakt - ik werk op een groot advocatenkantoor, waar
het vooral draait om de materiële kant van het leven, conflicten over
merkrechten, reclamecampagnes e.d. Uiterlijk ben ik niet veel veranderd. Ik
heb wel een tijd de behoefte gehad mij in mijn kleding te onderscheiden,
maar het geloof zit vooral van binnen en niet in de kleding die je draagt.
Bij Nederlanders die zich plotseling 'islamitisch' gaan kleden voel ik mij eerlijk gezegd niet zo op mijn gemak.
Als je op internet naar informatie over
islam zoekt (en als je de kranten leest) moet je haast wel tot de conclusie
komen dat islam en geweld hand in hand gaan. De meeste internetsites zijn
opgezet door goedbedoelende Marokkaanse of Turkse jongeren die niet verder
komen dan wat inhoudsloze frasen waarvan ze de zin nauwelijks begrijpen of
door Nederlandse moslims die de Osama bin Laden-islam verheerlijken. Moslims
met een genuanceerdere kijk op de islam hebben kennelijk niet zo de behoefte
om naar buiten te treden. Om wat tegenwicht te bieden aan de overdaad aan
internetsites die vaak best radicale ideeën verspreiden heb ik deze site gemaakt, die meer inhoudelijke informatie voor pas bekeerden
bevat. Ik probeer ermee aan te geven dat je met de islam vele kanten op
kunt.
In de Koran staan wel dingen waarvan je je
kan afvragen of dat nog van deze tijd is. Veel mensen hebben bijvoorbeeld
moeite met de tegenstelling tussen de verzen "Er is geen dwang in de
godsdienst" en "Dood ze (de ongelovigen) waar je ze maar
tegenkomt." Ik ben ook wel eens van dergelijke uitspraken geschrokken.
Maar ik heb geleerd dat achter ieder vers een verhaal verborgen zit, dat pas
na jarenlange studie goed begrepen kan worden. Het vers "Dood ze
…" heeft bijvoorbeeld betrekking op een bepaalde oorlogssituatie
tussen de volgelingen van Muhammad en de hen vijandig gezinde 'heidense'
stammen, die probeerden Muhammad te doden. Het wordt gevolgd door:
"Behalve degenen met wie verdragen gesloten zijn en degenen die geen
bedreiging voor jullie vormen" of woorden van gelijke strekking. Het
geeft ons vandaag de dag niet het recht om elke niet-moslim op klaarlichte
dag neer te steken. Wij Nederlanders eren ook onze verzetshelden uit de
Tweede Wereldoorlog, die niet altijd even zachtzinnig te werk gingen. Dat is
echter geen vrijbrief om Duitse toeristen in Zandvoort te gaan neerschieten.
Ik schrik weleens van ongestudeerde lieden die alles wat ze lezen letterlijk
in de praktijk willen brengen zonder dat ze ook maar een poging doen te
begrijpen wat eigenlijk de achterliggende gedachte is. Aan de andere kant
heb ik ook zo mijn bedenkingen bij niet-moslims die crimineel gedrag van
bepaalde groepen losgeslagen jongeren aangrijpen om de islam en moslims in
een kwaad daglicht te stellen en media die alleen in een interview geïnteresseerd
zijn als er radicale uitspraken gedaan worden, of desnoods je woorden zo
verdraaien dat er een goed verkoopbaar verhaal uitrolt.
Een van de mooie dingen van de islam vind
ik dat je zelf op zoek mag gaan naar de betekenis tussen de regels en dat er
geen kerkelijke autoriteit is die voorschrijft wat je moet geloven.
Natuurlijk zijn er schriftgeleerden of Koranuitleggers, maar die blijken
vaak van mening te verschillen. Als je een beetje met intelligentie
begiftigd bent neem je hun uitleg als uitgangspunt voor eigen onderzoek. Dat
neemt natuurlijk niet weg dat eenvoudige moslims (de meeste gelovigen in
islamitische landen, waar onderwijs helaas niet zo vanzelfsprekend is als
hier) van hun dorpsimaams afhankelijk zijn, en helaas maken die weleens
misbruik van hun positie.
|